Déłí

yótʼáahdi naaldeehii
Déłí
Ndaʼałkaahí bikʼehgo Grus canadensis wolyé
Náhookǫsjí Kéyah Dah Siʼánígíí
naaldeehii daʼalghałígíí dóó daʼałchozhígíí
(eʼelyaaígíí ádin)

Déłí Bilagáana bizaadjí éí “sandhill crane” wolyé.

Déłí éí Náhookǫsjí kéyah dah siʼánígíí dóó Haʼaʼaahjí Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdi hólǫ́; ndaʼałkaahí éí "Grus canadensis" deiłníigo dayózhí.

Dahináanii → Naaldeehii→ Bíígháán Dahólónígíí→ Biyaatsʼiin Dahólónígíí→ Tsídii→ Tsídii ndaatʼáʼii→ Yótʼáahdi tsídii ↓ Dééł dóó Tóidoozohii Ndahalinígíí Dééł Dééł Déłí Tóniłhę́ęshii Dééłdaashiyishí Tsiiyázhí Tóidoozohii bidaaʼ łigaiígíí Tóidoozohii bidaaʼ łichííʼígíí Tóidoozohii dootłʼizhígíí ? Dééłtsoh ? Yáhashjool yił aheełtʼéhii

Díí tsídii éí tábąąhgi dóó tłʼoh dahólǫ́ǫgi dah náʼásoł.

Déłí éí táłtłʼááh álééh dóó toohjįʼ ndiigaii nahalin: bijáád dóó bikʼos éí nineez, áádóó éí dibéłchíʼí dóó łibáago naashchʼąąʼ. Déłí bítááʼ éí łichííʼ dóó biniitsįʼ éí łigai; nááná éí 40–50di inch áníłtso, 7–11 dahidídloʼ áníłdáás.

Déłí éí ałchozh dóó alghałgo naaghá: chʼał dóó naʼashǫ́ʼii yilghał; táłtłʼááh chʼil yiłzhozh. Chʼosh dóó chʼil binááʼ yideeł ałdóʼ.

Déłí dóó biyáázh

---