Niłchiis
| Díí naaldlooshii bizhiʼ éí Diné Nááhódlóonii bizaadę́ę́ʼ Diné bizaadjí ályaa / ataʼ haneʼ. |
|
nihookááʼ naaldeehii
|
| Dahináanii → Naaldeehii→ Bíígháán Dahólónígíí→ Biyaatsʼiin Dahólónígíí→ Bidił Daazdoígíí dóó Daʼałtʼoʼígíí→ Biishchʼid Dahólónígíí→ Náhookǫs biyaadi Hadahóólįįdígíí→ Bidił Daazdoígíí dóó Daʼalghałígíí→ Mąʼii Deinoolinígíí→ Dlǫ́ʼii Ndahalinígíí ↓
Niłchiis |
|---|
|
Náhookǫsjí Kéyah Dah Siʼánígíí
dóó Náhookǫsjí Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyah
|
|
naaldeehii daʼalghałígíí
|
Niłchiis éí dlǫ́ʼii dahyikahjįʼ atah yisdzoh, áádóó éí nihookááʼ dlǫ́ʼii agháadi áníłtso (tábąąstíín éí niłchiis bilááh áníłtso). Ndaʼałkaahí éí "Gulo gulo" deiłníigo dayózhí.
Niłchiis éí Hakʼaz Dineʼé Bikéyah dóó Náhookǫsjí Biʼééʼ Łichííʼí Bikéyahdi tʼéiyá hólǫ́, áádóó éí tʼáá sahdii naagháa łeh.
Iʼnoolinígíí dóó bichʼiyą́ [łahgo áshłééh]
Díí naaldlooshii éí 2–3.5di adéesʼeez áníłtso łeh, 18–31 dahidídloʼ áníłdáás,[1] áádóó éí dibéłchíʼí dóó diłhiłgo naashchʼąąʼ. Bitseeʼ éí neeznáaʼgo da inch áníłnééz. Bikąʼígíí éí baʼáádígíí yilááh áníłtso.
Niłchiis éí ałghałgo naaghá; gah dóó chaaʼ dóó deeteel haalzhéehgo naaghá. Shį́įgo éí dííłdzid dóó dzidzé yildeeł ałdóʼ.
- ^ Burnie/Wilson. Animal. Dorling Kinderley. London, Tótaʼ Dinéʼiʼ Bikéyah: 2011./n.192 góneʼ
|
|
|
|
|
|
|
Dlǫ́ʼii Danilínígíí |
Dlǫ́ʼii · Dlǫ́ʼiiłgaii · Tó wónaanídę́ę́ʼ dlǫ́ʼii · Dlǫ́ʼii (bílaʼashdlaʼii bilį́į́ʼ) · Dlǫ́ʼii yázhí · Dziłtah dlǫ́ʼii · Dlǫ́ʼii bitseenézí |
|
|
Tábąąstíín Danilínígíí |
Tábąąstíín · Tábąąstíínchilí · Tábąąstíín ntsxaaígíí · Tó wónaanídę́ę́ʼ tábąąstíín |
|
|
Nahashchʼidí Danilínígíí |
Nahashchʼidí · Tó wónaanídę́ę́ʼ nahashchʼidí · Tłʼiish yighání · Nahashchʼidí yił aheełtʼéhii yázhí · Bisóodichį́į́hí |
|