Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ náshdóítsoh łikizhígíí
| Díí kweʼé naaltsoos bikáaʼgi saad shijaaʼígíí éí Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ náshdóítsoh łikizhígíí yaa halneʼ dooleeł. Shádiʼááhdę́ę́ʼ náshdóítsoh łikizhígíí aldóʼ baa yídíiłtah shį́į́. |
|
nihookááʼ naaldeehii
|
| Dahináanii → Naaldeehii→ Bíígháán Dahólónígíí→ Biyaatsʼiin Dahólónígíí→ Bidił Daazdoígíí dóó Daʼałtʼoʼígíí→ Biishchʼid Dahólónígíí→ Náhookǫs biyaadi Hadahóólįįdígíí→ Bidił Daazdoígíí dóó Daʼalghałígíí→ Náshdóí Deinoolinígíí→ Náshdóí Ndahalinígíí ↓
Náshdóítsoh |
|---|
|
naaldeehii daʼalghałígíí
|
Naakaii Łizhiní Bikéyah beʼałníiʼdi náshdóítsoh łikizhígíí dahinánígíí éí "Panthera pardus" daolyé, ndaʼałkaahíkʼehjí. Binááʼádaałtsʼózíidi kéyah naaznilígíí bikáaʼgi dóó Naakaii Dootłʼizhii Dabikéyahdi éí dahólǫ́ ałdóʼ, áko ndi ńléidi éí doo tʼóó ahayói da (ałkʼidą́ą́ʼ éí ńléidi tʼóó ahayóí ńtʼę́ę́ʼ jiní).
Díí náshdóítsoh éí tsintahgi dóó tłʼoh naazkaadgi naaghá, áádóó éí tábąąhgi hináa łeh; nááná éí tłʼéeʼgo tʼáá sahdii naagháa łeh. Díí naaldlooshii éí tsxį́įłgo náádílwoʼ (łahda 36go da mph náádílwoʼ), áádóó éí tsinlátahgi naaghá ałdóʼ.
Iʼnoolinígíí dóó bichʼiyą́ [łahgo áshłééh]
Náshdóítsoh łikizhígíí éí yishtłʼizh dóó łitsxogo naashchʼąąʼ dóó łizhingo łikizh; biteeldę́ę́ʼ éí łigai; nááná éí bijáád nineez dóó bijaaʼ áłtsíísí. Bitsʼíís éí 3–6.25di adéesʼeez áníłtso; bitseeʼ éí 2–4di adéesʼeez áníłnééz; 82–200 dahidídloʼ áníłdáás.[1]
Díí náshdóítsoh éí tééh łį́į́ʼ dóó jádítsoh dóó mágí haalzheehgo naaghá; łahda hazéí dóó naʼashǫ́ʼii yilghał ałdóʼ.
- ^ Burnie/Wilson. Animal. Dorling Kinderley. London, Tótaʼ Dinéʼiʼ Bikéyah: 2011./n.206 góneʼ
|
|
|
|
|
|
|
Náshdóíłgaii łikizhígíí · Náshdóí kʼos yee naashchʼąąʼígíí · Náshdóítʼą́ʼí łikizhígíí · Náshdóí bijaałizhiní · Shádiʼááhdę́ę́ʼ náshdóí · Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼ náshdóíłchííʼ |
|
|
Nashdóí Danilínígíí |
Hakʼaz náshdóí · Náshdóí łibáhígíí · Dibé Diníí Bikéyahdę́ę́ʼ náshdóí · Tó wónaanídę́ę́ʼ náshdóí |
|
Náshóítsoh |
Náshdóítsoh · Náshdóítsoh bitsiijįʼ daditłʼooígíí · Náshdóí dilwoʼí · Náshdóítsoh łikizhígíí (Shádiʼááhdę́ę́ʼígíí · Naakaii Łizhiní Bikéyahdę́ę́ʼígíí) · Náshdóítsoh noodǫ́zígíí |
|
Shádiʼááhdę́ę́ʼ náshdóí dóó mósí daʼałchinígíí |
Náshdóí łikizhígíí · Tłʼohtah náshdóí · Shádiʼááhdę́ę́ʼ tsétah mósí ałchinígíí |
|
Náátsʼózídę́ę́ʼ mósí daʼałchinígíí |
|
|
Tó wónaanídę́ę́ʼ mósí daʼałchinígíí |
Náátsʼózídę́ę́ʼ mósíłkizhii ałchinígíí · Naakaii Dootłʼizhii bimósí ałchinígíí · Mósí ałchiní bitsiiʼtʼąhígíí · Tábąąh mósí ałchiní · Chʼah Diʼilii Bikéyahdę́ę́ʼ mósí ałchinígíí |