Béésh bąąh dah siʼání

"Wikiibíídiiya" bitsʼą́ą́dę́ę́ʼ
Jump to: navigation, search

Béésh bąąh dah siʼání (Naabeehó biWááshindoon)[łahgo áshłééh]

Béésh bąąh dah siʼání yaʼanájááʼgi bikin éélkid, Tségháhoodzánídi átʼé.

Naabeehó biWááshindoonjiʼ yaʼdah náhaaztʼąąʼniʼígíí, "Béésh bąąh dah siʼání" woolyéʼgo beeʼbidoojiʼígíí. Tségháhoodzánídi kin Council Chamber woolyéʼgo yiiyaʼanaajáʼ. Béésh bąąh dah siʼání éí Naabeehó biWááshindoon Legislative branch nilį́į́hgoʼ yaʼanaajá, tsébidiin dóó biʼáah tsébii béésh bąąh dah siʼání yaʼanaajá. Díí Béésh bąąh dah siʼání éí baʼandaʼiiniiłgo yaʼanaajá. 110 tááʼ naaznilí bighan Naabeehó bikéyah bikáaʼgo, díí aadę́ę́ béésh bąąh dah siʼání baʼandaʼiiniił. Béésh bąąh dah siʼání "Speaker" woolyégo éí tʼáá átʼé béésh bąąh dah siʼání yaʼanaajáʼígíí yiʼkʼiʼ deizʼį́į́h ałah naʼadlééhgo. Béésh bąąh dah siʼání éí dį́įdi ałhii neikááhgo ninahah, kin Council Chamber woolyé góneʼ. Aadi aadooléʼéʼ yaʼnidaʼtʼį́į́h łééh, áádóó bee hazʼáanii aadiʼ adéíłį́ʼ dóó yéélą́ nidaʼiiłééh.

Nitʼąąʼ nahané[łahgo áshłééh]

Eʼelyaaígíí:Navajo PLAQUE.jpg
Naabeehó bináhádzo biyiʼ Béésh Bąąh Dah Siʼání yiiʼ yahʼanájahí éí "National Historic Landmark" átʼé.

1936 biyihah yę́ędą́ą́ʼ éí Naabeehó biBéésh bąąh dah siʼání ałtsé aalyá, díí Wááshindoondę́ę́ʼ (U.S. Secretary of the Interior) akwii tʼéígoʼ aada yiilá. Díí éí Naabeehó bikéyah bikáaʼgi adooléʼéʼ hagédi doołééł biniiyé, áádóó Béésh bąąh dah siʼání aalyáʼígíí éí Naabeehó dinéʼé yaʼyaałtiʼ doolééł biniiyéʼ aalyá. Ałtsé béésh bąąh dah siʼání yaʼiijéé yę́ędą́ą́ʼ éí Chee Dodge yaʼnaʼaazhʼéézh Tségháhoodzázídi. 1934 biyihah yę́ędą́ą́ʼ éí Béésh Bąąh Dah Siʼání, Indian Reorganization Act áádóó yéélą́ʼ daʼasį́į́hdaʼ. 1937 biyihah yę́ędą́ą́ʼ iindaʼ Béésh Bąąh Dah Siʼání nazkʼą́ą́z (reform). 1984 biyiʼyihah yę́ędą́ą́ʼ dookwiishdę́ę́ʼ Béésh Bąąh Dah Siʼání, Naabeehó bikéyah bikáá doo adooléʼéʼ hagédiʼígíí bibeesó (haʼnéélʼą́ą́hgoʼ) beeʼaalį́į́hígíí nidaʼyiiláʼgoʼ bichʼį́ʼ nidaʼhaalyé áádóó tʼáá éí beesó choodaʼyoołį́ʼ. 1984 biyiʼyihah yę́ędą́ą́ʼ éí Béésh Bąąh Dah Siʼání "Trust Fund" haidiilá, aadi 12% beesó anéélʼąąhgo yaʼahiindeiʼgo aadaʼ yiilá.

Béésh bąąh dah siʼání map.svg

2009 biyiʼyihah yę́ędą́ą́ʼ, Naabeehó bikéyah bikáaʼgo adaʼiiniił baʼnaʼasdéí. Díí éí Béésh Bąąh Dah Siʼání yaʼanjááʼígíí 24go aalyá. Ałtsé éí 88 yaʼanaajáʼ nitʼééh, Joe Shirley, Jr., naaltsoos yééneełtsoos Béésh Bąąh Dah Siʼání biʼooh andoolnį́į́ł niihgo.


Béésh bąąh dah siʼání 2010
Béésh Haagééd/Kʼaiʼbiiʼtó/Łichíiʼii
Tó Nehelį́į́h/Tsinaabąąs Habitiin
D. S. Tsinigine Tó Naneesdizí J.L. Butler
Tsʼah Biiʼ Kin/Ooljééʼ Tó
Shą́ą́ʼtóhí/Naatsisʼáán
J. Nez Naʼníʼá Hayázhí/Łeejin Haagééd/Tsiizizii
Tó Łání/Tsídii Tó
W. Phelps
Tsiiłchin Biiʼ Tó/Tó Dínéeshzheeʼ/Deinihootso K. Benally Kitsʼiilí/Beʼekʼid Baa Ahoodzání/Hoshdódii Tó
Tsé Dildǫʼí/Tsinyiʼ Beʼekʼid
D. Witherspoon
Tsézhin Dilkǫǫh/Tó Hahadleeh/Díwózhii Biiʼ Tó
Beʼekʼid Baaʼoogeedí/Tʼiis Tó
E. P. Begay Łeeyiʼtó/Kinteel/Nahatʼá Dziil
Maʼiitoʼí/Tsé Siʼání
L. Curley
Dáʼákʼeh Halání/Tachíí/Bis Dootłʼizh Ndeeshgiizh/Názlíní
Tsé Łání/Jeeh Deezʼá
J. Naize Tsʼíhootso/Teeł Chʼínítʼiʼ J.L. Hale
Chʼínílį́ L. H. Pete Lókʼaʼchʼégai/Tsé Nikání/Tsééhílį́/Tó Dzisʼą́
Tséchʼízhí/Tsé Nitsaa Deezʼáhí
N. S. Begaye
Jádító/Tóyééʼ/Lókʼaahnteel
Kin Dah Łichííʼ/Kʼiiłtsoiitah
A. J. Shepherd Tʼáá Bííchʼį́įdii/Tsé Łichííʼ Dahazkání/Naakaii Tó
Tółikan/Tʼiis Názbąs
K. Maryboy
Tʼiistsoh Sikaad/Niinahnízaad/Bááh Díílid
Tsétaakʼáán/Bis Deezʼáhí/Tsétsį́į́ Nániitłʼiní
L. Bates Naatʼáanii Nééz R. Begaye
Gad Ííʼáhí/Bitłʼááh Bitoʼ/Tsé Łichííʼ Deezʼáhí
Tséʼałnáoztʼiʼí/Bis Dah Łitso/Tó Hałtsooí
Kʼaabizhiistłʼah
D. Tom Niʼiijííh Hasání/Tó Niłtsʼílí/Beʼekʼid Halchííʼ
Tséhootsooí
R. Smith
Naakaii Bitoʼ/Nahashchʼidí/Tó Haachʼiʼ
Maʼii Tééh Yitłizhí/Bááhaztłʼah
M. Begay Chéchʼízhí/Tséyaa Tó/Kin Hózhóní
Chéchʼiltah/Bááh Háálį́
C. Damon II
Kinłitsosinil/Tó Bééhwiisgání/Ayání Bitoʼ
Beʼekʼid Hóteelí/Tsin Názbąs/Dlǫ́ʼí Yázhí
E. Yazzie Tłʼóoʼditsin/Tʼiistsʼóóz Ńdeeshgizh/Náhodeeshgiizh
Tsé Ííʼáhí/Tséłgaii/Beʼekʼid Halgaii
Naayízí/Hanáádlį́
D. Simpson
Kin Łigaaí/Tsétaʼ Tóakʼoolí/Tó Áłtsʼíísí
Tó Hweełhíní/Yaʼniilzhiin/Náhodeeshgiizh Chʼínílíní
Chéchʼiizh Biiʼ Tó/Bilagáana Nééz
L. Tsosie Tʼiistsoh/Tó Hajiilneehé/Tłʼohchiní G. Apachito


Blue Glass Arrow.svg Ałdóʼ yídíiłtah...


Web-browser-openclipart.svgBéésh Łichíʼii biyiʼdóó ił Nahazʼą́ baa Haneʼ